2,1 «Θέλω γαρ υμάς ειδέναι ηλίκον αγώνα έχω περί υμών και των εν Λαοδικεία και όσοι ουχ εωράκασι το πρόσωπόν μου εν σαρκί».

Τι ευαισθησία είναι αυτή και τι ένθεη συν-ευαισθησία! Ο Απόστολος φέρνει στην καρδιά του χριστιανούς, τους οποίους ποτέ δεν είδε (με τους σωματικούς του οφθαλμούς), και η φιλάνθρωπη καρδιά του, σαν να «ξεριζώθηκε και έφυγε» απ’ αυτόν και να μετοίκησε σε όλους αυτούς (τους χριστιανούς), τους διασκορπισμένους μέσα στον κόσμο.

Στον εαυτό του ο άγιος Απόστολος ανήκει πάρα πολύ λίγο! Όλος διακατέχεται από φροντίδες για όλες τις Εκκλησίες. Η χριστοειδής αγάπη του, τον κάνει να είναι ευαγγελικά «παντού παρών», με ένα θαυμαστό τρόπο.

Και αυτός αγωνίζεται, μάχεται για τους πάντες και για τον καθένα χωριστά, γιατί τον καθένα θέλει να «παραστήσει τέλειον εν Χριστώ Ιησού» (Κολ. 1,28).

Η μάχη είναι αδιάκοπη, συνεχής και δυνατή, και αυτή γίνεται για την σωτηρία τόσων ανθρώπων, γίνεται για να υπερνικηθούν οι εχθροί της σωτηρίας τους!

Αυτή η μάχη είναι τόσο σπουδαία, τόσο αναγκαία και απαραίτητη, ώστε και αυτός ακόμη ο παγκόσμιος υπηρέτης του Χριστού, είναι αναγκασμένος να φανερώσει γι’ αυτήν. «Θέλω γαρ υμάς ειδέναι ηλίκον αγώνα έχω περί υμών και των εν Λαοδικεία και όσοι ουχ εωράκασι το πρόσωπόν μου εν σαρκί».

Με ποιον, ενάντια σε ποιους γίνεται η μάχη; Ενάντια σε όλους τους εχθρούς, τους πιο φοβερούς εχθρούς του ανθρώπου, που είναι: οι πειρασμοί, οι αμαρτίες, τα πάθη, οι θάνατοι, οι διάβολοι.

Όλοι αυτοί οι εχθροί, «χωρίς Αναπνοή» και «αιμοχαρώς» πολεμούν εναντίον των χριστιανών και της σωτηρίας τους.

Γι’ αυτό και οι χριστιανοί είναι διαρκώς «υπό τα όπλα» και στο πεδίο της μάχης. Και πολεμούν χωρίς «εφησυχασμό και ανάπαυλα». Εκεί είναι οι πληγές, εκεί ακούγονται οιμωγές (θρηνώδεις κραυγές), εκεί κλονίζονται, πέφτουν, «εκπίπτουν».

Αλλά το κεφαλαιώδες είναι ένα, να μη αποκάμνει στον αγώνα (ο πιστός), να μη αναπαύεται και αδρανεί. Και πάνω απ’ όλα, να οπλίζεται με υπομονή, για να είναι η νίκη σίγουρη.

Ιδού, γιατί μάχεται για όλους τους χριστιανούς, ο πρωτομαχητής και «πάντα νικών», ο δυνατός «εν Χριστώ» και ισχυρός «εν Αυτώ» Απόστολος Παύλος.

(Προς Κολασσαείς Επιστολή Αποστόλου Παύλου, Αγ. Ιουστίνου Πόποβιτς, σ. 67-68)

«Oμολογώ εν βάπτισμα εις άφεσιν αμαρτιών.

Το βάπτισμα δεν είναι ένα πλύσιμο που ορίζει ο μωσαϊκός νόμος,

ούτε οι θυσίες των αλόγων ζώων, οι οποίες αν και τελούνταν

πολλές φορές δεν μπορούσαν να καθαρίσουν τον άνθρωπο.

Διότι, δεν είχε φανεί η αλήθεια του αναμάρτητου Χριστού,

και δεν είχε προσφερθεί η ζωντανή θυσία του σώματός Του μέσω του Σταυρού,

γι΄ αυτό δεν υπήρχε ούτε τέλεια κάθαρση, ούτε ανακαίνιση.

Έγινε όμως για χάρη μας η θυσία του Χριστού κι απ’ την πλευρά Του

έτρεξε το νερό και το αίμα, με τα οποία και αναμορφωνόμαστε.

Και με το μεν αίμα ζούμε δια της Θείας Κοινωνίας,

με το δε νερό, όταν βυθιστούμε τρεις φορές σ' αυτό,

καθαριζόμαστε όταν επικαλούμαστε την, δημιουργό των όλων, Άγια Τριάδα».

(Αγίου Συμεών Θεσσαλονίκης, Ερμηνεία εις το Σύμβολον της Πίστεως P.G. 155, 796 D - 797 A)

Του Αββά Νετρά
 Διηγήθηκαν για τον Αββά Νετρά, τον μαθητή του Αββά Σιλουανού, ότι όταν έμενε στο κελλί του, στο όρος Σινά, κανόνιζε τη ζωή του σύμμετρα με τις χρείες του σώματος. Όταν δε έγινε επίσκοπος στη Φοράν, πολύ πίεζε τον εαυτό του στη σκληραγωγία. Και του λέγει ο μαθητής του: « Αββά, όταν είμαστε στην έρημο, δεν έκανες τόση άσκηση ». Και του λέγει ο γέρων: « Εκεί έρημος ήταν και ανέχεια και ήθελα να διαφεντεύω το σώμα, για να μη ασθενήσω και ζητήσω αυτά όπου δεν είχα. Τώρα δε κόσμος είναι και αφορμές είναι. Και να ασθενήσω εδώ, θα βρεθή ένας να με περιποιηθή. Για να μη χάσω τον μοναχό ».
Του Αββά Νικήτα
 Έλεγε ο Αββάς Νικήτας για δυο αδελφούς, όπου πήγαν μαζί θέλοντας να συνοικούν. Είπε δε ο ένας μέσα του: « Ό,τι θέλει ο αδελφός μου, αυτό θα κάνω ». Το ίδιο και ο άλλος είπε μέσα του : «Θα κάνω το θέλημα του αδελφού μου». Και έζησαν πολλά χρόνια με μεγάλη αγάπη. Βλέποντάς το ο εχθρός, πήγε με σκοπό να τους χωρίση. Στάθηκε λοιπόν έξω από την πόρτα τους και φαινόταν στον ένα σαν περιστέρι και στον άλλο σαν κουρούνα. Λέγει ο ένας: « Βλέπεις εκείνο το περιστέρι ; ». Απαντά ο άλλος: « Κουρούνα είναι ». Και άρχισαν να φιλονεικούν, λέγοντας ο ένας αντίθετα από τον άλλο. Ήλθαν έτσι στα χέρια μέχρις αίματος, προς μεγάλη χαρά του εχθρού. Και χωρίσθηκαν. Αλλά μετά τρεις μέρες, ανένηψαν και συνήλθαν. Και ζητώντας ο ένας συγχώρηση από τον άλλο, ωμολογούσαν τι νόμιζε ο καθένας τους ότι ήταν το πουλί όπου είδαν. Και καταλαβαίνοντας τον πόλεμο του εχθρού, έμειναν έως το τέλος αχώριστοι.
Του Αββά Ξοΐου
α΄. Ένας αδελφός ρώτησε τον Αββά Ξόϊο, λέγοντας: « Αν βρεθώ κάπου κάποτε και φάγω τρία ψωμιά, μή πολύ είναι; ». Του λέγει ο γέρων : « Στο αλώνι ήλθες, αδελφέ ; ». Και είπε πάλι: « Αν πιω τρία ποτήρια κρασί, μή πολύ είναι; ». Του λέγει: « Αν δεν είναι δαίμων, δεν πρόκειται για πολύ. Αν ναι, είναι πολύ. Γιατί το κρασί δεν ταιριάζει στους μοναχούς οπού ζουν κατά Θεόν ».
β΄. Έλεγε κάποιος από τους πατέρες για τον Αββά Ξόϊο τον Θηβαίο, ότι πήγε κάποτε στο όρος Σινά. Και καθώς έφευγε από εκεί, τον συνάντησε κάποιος αδελφός και στενάζοντας έλεγε: « Έχουμε θλίψη, Αββά, για την αναβροχιά ». Του λέγει ο γέρων: «Και γιατί δεν παρακαλείτε με προσευχή τον Θεό;». Του αποκρίνεται ο αδελφός: «Και προσευχόμαστε και κάνουμε λιτανείες, αλλά δεν βρέχει». Του λέγει ο γέρων: « Πάντως δεν προσεύχεσθε με επιμονή. Θέλεις δε να μάθης ότι αυτό είναι αλήθεια; ». Άπλωσε τότε τα χέρια στον ουρανό και προσευχήθηκε. Και ευθύς έβρεξε. Βλέποντας δε ο αδελφός, φοβήθηκε. Και πέφτοντας με το πρόσωπο στη γη, τον προσκύνησε. Ο γέρων τότε έφυγε. Ο δε αδελφός ανακοίνωσε σε όλους το γεγονός. Και ακούοντας το, δόξασαν τον Θεό. 
Του Αββά Ξανθία
α΄. Είπε ο Αββάς Ξανθίας: « Ο ληστής στον σταυρό ήταν και με ένα λόγο του δικαιώθηκε. Και ο Ιούδας συγκαταριθμημένος με τους αποστόλους ήταν και μέσα σε μια νύχτα έχασε όλο τον κόπο και βρέθηκε από τον ουρανό στον άδη. Γι’ αυτό, κανείς ας μή καυχάται όταν κάνη το καλό. Γιατί όλοι όσοι είχαν πεποίθηση στον εαυτό τους, έπεσαν ».
β'. Ανέβηκε κάποτε ο Αββάς Ξανθίας από Σκήτη στο Τερενούθι. Και εκεί όπου κατέλυσε, καταβεβλημένος καθώς ήταν από την άσκηση, του έφεραν λίγο κρασί. Ακούοντας δε μερικοί, του έφεραν ένα δαιμονισμένο άνθρωπο. Και άρχισε ο δαίμων να λοιδορή τον γέροντα: « Σ’ αυτόν τον οινοπότη με φέρατε ; ». Και ο μεν γέρων δεν ήθελε να τον βγάλη. Για δε τον ονειδισμό, έλεγε: « Έχω εμπιστοσύνη στον Χριστό, ότι, πρίν πιω έως το τέλος αυτό το ποτήρι, θα βγής ». Και σαν άρχισε ο γέρων να πίνη, φώναξε ο δαίμων, λέγοντας : « Με καις, με καις ! ». Και πριν εκείνος το πιή όλο, βγήκε με τη χάρη του Χριστού.
γ΄. Ο ίδιος είπε : « Το σκυλί καλύτερο μου είναι. Γιατί και αγάπη έχει και σε κρίση δεν έρχεται».

(Είπε Γέρων,Το Γεροντικόν εκδ. Αστήρ, Αθήνα 1996)

68. Ποιά ήταν η επίδραση των αρχαίων θεολογικών σχολών Αλεξανδρείας και Αντιοχείας στη διαμόρφωση των χριστολογικών αιρεσεων;

Ως γνωστόν, η αρχαία Αλεξανδρινή Σχολή είχε ιδιαίτερες θεωρητικές τάσεις και προκαταλήψεις. Οι θεολόγοι της τόνιζαν πιο πολύ το θείο στοιχείο στο Χριστό, αφήνοντας στη σκιά το ανθρώπινο. Ομοίως εξηγούσαν αλληγορικά τις Γραφές (έβλεπαν συμβολική έννοια σε πολλές από τις διηγήσεις της) και έμεναν αδιάφοροι στην ιστορική γραμματική ερμηνεία του κειμένου της. Από τους κόλπους της προήλθαν αιρετικοί, οι οποίοι είτε αρνούνταν την πραγματικότητα, είτε την ολοκληρία της ανθρώπινης φύσεως του Χριστού. (Δοκήτες, Απολλινάριος, Μονοφυσίτες, Άφθαρτοδοκήτες).

Στο αντίθετο άκρο βρισκόταν η Αντιοχειανή Σχολή, της οποίας οι θεολόγοι είχαν πρακτικότερες τάσεις. Τόνιζαν πιο πολύ το ανθρώπινο στοιχείο στο Χριστό, και άφηναν στο περιθώριο το θείο. Οι Αντιοχείς θεολόγοι ερμήνευαν τις Γραφές χρησιμοποιώντας την ιστορικογραμματική μεθοδο και αποστρεφόμενοι την αλληγορία. Από τις τάσεις της Σχολής προήλθε ο Νεστοριανισμός.

(Ανδρέου Θεοδώρου «Απαντήσεις σε ερωτήματα συμβολικά», εκδόσεις Αποστολική Διακονία, σελ. 97-98)

Δικαίωσις
όχι από τον παλαιό Νόμο
Δεν είναι δυνατό να γίνη ένας άνθρωπος δίκαιος (σωσμένος) με το νόμο, παρά μόνο αν εκπληρώση όλες τις εντολές. Αυτό όμως σε κανένα δεν κατέστη δυνατό. Συνεπώς η δικαίωσις ήταν ανέφικτη.
Ε.Π.Ε. 17,328
από την πίστη στο Χριστό
Αν δεν έχη δύναμι η πίστις στο Χριστό να δικαιώση, αλλ’ υφίσταται πάλι η αναγκαιότητα του νόμου, όσοι εγκατέλειψαν το νόμο για το Χριστό, αλλά δεν προσέχουν και με τις πράξεις τους κατακρίνονται, γίνονται αιτία να κατακρίνεται έτσι ο Χριστός, ως αίτιος της αμαρτίας, αφού αφήσαμε το νόμο και καταφύγαμε στην πίστι.
Ε.Π.Ε. 20,226
ο Αναμάρτητος ως αμαρτωλός!
«Αμαρτίαν εποίησε». Άφησε, δηλαδή, να καταδικαστή σαν αμαρτωλός ο Αναμάρτητος. Τον Αναμάρτητο τον έκανε αμαρτωλό, για να κάνη τους αμαρτωλούς δικαιωμένους!
Ε.Π.Ε. 19,316
δια της πίστεως
Επειδή κανένας δεν τήρησε τον νόμο, αλλ’ όλοι ήσαν κάτω απ’ την εξουσία της κατάρας, λόγω της παραβάσεως, επινοήθηκε κάποιος εύκολος δρόμος. Και αυτός είναι η δικαίωσις δια της πίστεως· πράγμα, που αποτελεί μεγίστη απόδειξι, ότι κανένας δεν μπορούσε να δικαιωθή δια του νόμου.
Ε.Π.Ε. 20,300
δια του Σταυρού
Ο μεν Σταυρός κατάργησε την κατάρα της αμαρτίας και του θανάτου. Η δε δικαίωσις απέσπασε τη χάρι του Αγίου Πνεύματος.
Ε.Π.Ε. 20,304
όχι από τα έργα, αλλ’ από τη χάρι
Κανένας δεν δικαιώθηκε από τα έργα, για να δείχτη η χάρις και η φιλανθρωπία του Θεού. Δεν μας απομάκρυνε, επειδή έχουμε έργα. Μας έσωσε με τη χάρι Του, επειδή τα έργα μας είχαν προδώσει. Κανένας, λοιπόν, δεν μπορεί να καυχηθή, ότι σώζεται μόνος, δικαιωματικά.
Ε.Π.Ε. 20,506
δώρο
Η δικαίωσις είναι από το Θεό. Είναι πέρα για πέρα δώρο. Τα δε δώρα του Θεού υπερβαίνουν κατά πολύ την ευτέλεια των κατορθωμάτων, που γίνονται με το δικό μας ζήλο.
Ε.Π.Ε. 21,660

(Χρυσοστομικό Λεξικό, αρχ. Δανιήλ Αεράκη, τόμος Β, σελ. 59-61)

229. Η εσταυρωμένη σάρκα συμφιλιώνεται με το πνεύμα και με τον Θεό. Ενώ η σάρκα που την καλοπιάνουμε και της κάνουμε όλα τα χατήρια, μάχεται άσπονδα το πνεύμα και τον Θεό, γίνεται όλη σκεύος των αμαρτιών. Δεν θέλει την προσευχή και, γενικά, αντιστρατεύεται προς τον Θεό και του απομακρύνεται. Αυτό διδάσκει η πείρα. Έτσι, όσοι είναι αληθινά του Χριστού, «τὴν σάρκα ἐσταύρωσαν σὺν τοῖς παθήμασι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις» (Γαλάτ. ε’ 24).

230. Πώς συμπεριφέρονται τα τέκνα του αιώνος τούτου σε ό,τι είναι αλήθεια, φώς, ζωή θεία –εννοώ τη λατρεία της Εκκλησίας- ή στους Αγίους σου που συ δόξασες, Κύριε; «οὗτοι ὅσα οὐκ οἴδασι βλασφημοῦσιν» (Ιουδ. 10). «Πάτερ ἄφες αὐτοῖς· οὐ γάρ οἴδασι τί ποιοῦσι» (Λουκ. κγ’ 34) και φώτισέ τους.

231. «Ὅτι Σοῦ ἐστιν ἡ βασιλεία»: Είσαι ο Βασιλεύς του παντός, στέκεσαι πάνω από όλα, ακόμη και από τα πονηρά πνεύματα. «Καὶ ἡ δύναμις»: Είσαι ο Παντοκράτωρ, που συνέχεις τα πάντα, μέσα στην απέραντο δύναμί σου. «Καὶ ἡ δόξα»: Όλα τα έκτισες προς δόξαν του αγίου σου ονόματος.

(Η εν Χριστώ ζωή μου - Αγ. Ιωάννου της Κροστάνδης, εκδόσεις Παπαδημητρίου, σελ. 105-106)

Ενώ λοιπόν η μετά δακρύων εκείνη δέηση [του λαού κάτω από τον στύλο, για να σταματήσει η θεομηνία του σεισμού] παρατεινόταν για πολύ, ο Όσιος Συμεών έκανε σημάδι με το χέρι του και επέβαλε σιωπή. Ευθύς, λοιπόν, αμέσως με βαθιά θλιμμένη τη φωνή και την ψυχή είπε: «Αδελφοί μου, αυτά που πρόκειται να σας πω έκαναν πρώτα τη δική μου καρδιά να πονέσει πολύ και μου πλήγωσαν βαθιά την ψυχή. Ξέρω βεβαίως ότι αυτά θα δημιουργήσουν και σε εσάς την ίδια ψυχική διάθεση· όμως θα τα πω. Λοιπόν, κοιτάτε πόσο πλήθος είστε και πόσα δάκρυα χύσατε και πόσες φορές κραυγάσατε το Κύριε ελέησον! Όμως ο Κύριος των πάντων σε έναν έστρεψε την ακοή Του και μόνο η δέηση αυτού ανέβηκε στα ώτα Του». Και αφού τους είπε αυτά, προσφώνησε τον άνδρα εκείνον ονομαστικά, τον κάλεσε κοντά του και εις επήκοον όλων τού είπε: «Η προσευχή σου σταματάει τη δίκαιη οργή του Θεού και το κακό όσον ούπω θα λάβει τέλος. Πες μου όμως, χωρίς να παραλείψεις τίποτα, τι πράττεις και ευαρέστησε τόσο πολύ τον Θεόν; Σου επιτάσσει, στα αλήθεια, ο Θεός να τα πεις όλα, ώστε και αυτοί να ζηλέψουν την αρετή σου και να υποκινηθούν προς επιτέλεση παρόμοιων έργων».
Εκείνος δε, φερόμενος με περισσότερη ευλάβεια και ταπείνωση, αποκαλούσε τον εαυτό του αμαρτωλό και γυμνό από κάθε αρετή· έλεγε μάλιστα ότι δεν είχε τη συνείδηση αν είχε πράξει ποτέ κάτι αγαθό στη ζωή του. Επειδή όμως ο θείος Συμεών επέμενε και τον πίεζε πάρα πολύ να απαντήσει οπωσδήποτε στο ερώτημά του, υποχώρησε στις πιέσεις και είπε: «Εγώ είμαι γεωργός και εργάζομαι στα χωράφια ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες και τις εποχές του έτους. Καλλιεργώ ένα μικρό κτήμα δικό μου και στον χρόνο που μου μένει εργάζομαι επ’ αμοιβή σε κτήματα άλλον. Ό,τι συνάγω από το κτήμα μου και τα χρήματα που συγκεντρώνω από την εργασία μου σε κτήματα άλλων ανθρώπων, τα χωρίζω σε τρία μερίδια και το ένα μερίδιο το προσφέρω στους ενδεείς, το άλλο το δίνω στο κράτος για την πληρωμή του ετήσιου φόρου και το τρίτο το χρησιμοποιώ για τις ανάγκες μου. Και βέβαια με αυτό που κάνω δεν έχω τη συνείδηση ότι ευαρέστησα τον Θεό».
Το μεγάλο εκείνο πλήθος των ανθρώπων, μόλις άκουσαν αυτά που είπε ο γεωργός και είδαν ότι έπαυσε η οργή του Κυρίου και σταμάτησαν οι μάστιγες και τα επακόλουθά τους, έμειναν κατάπληκτοι όπως άλλωστε ήταν φυσικό. Μετά δε από το θαυμαστό αυτό γεγονός δοξολογούν τον Θεό δακρυσμένοι, εξέφρασαν με όλη τους την καρδιά ευχαριστίες στον ιερό Συμεών, επευφημούσαν τον αγρότη, ξεπροβόδιζαν, ασπάζονταν, αγκαλιάζονταν, ομολογούσαν ευγνωμοσύνη, ζήλευαν την αρετή, μέμφονταν τους εαυτούς τους για την αμέλειά τους σχετικά με τα αγαθά έργα· τέλος δε πολλοί επιδόθηκαν στον αγώνα για την επιτέλεση έργων καλύτερων, έχοντας πρόσφατο υπόδειγμα τον καλό εκείνο γεωργό» (Βίος και Πολιτεία Συμεών και Δανιήλ τον Στυλιτών, Αποστολική Διακονία, σελ. 79-80)

«Εγώ, τέκνα και αδελφοί (πράγματι, και τα δύο είστε εσείς, αφενός μεν για το ότι εγώ πόνεσα πνευματικά για εσάς, αφετέρου δε για το ότι ο Θεός είναι ο κοινός πατέρας όλων), πορεύομαι ήδη προς τον κοινό Πατέρα. Πλην όμως δεν θα αφήσω ορφανούς εσάς, τους ποθεινούς μου να οδύρεσθε για τη στέρηση του πνευματικού σας πατέρα· την πρόνοια πλέον και τη φροντίδα για εσάς θα αφήσω σε εκείνον τον Πατέρα, ο οποίος δι’ όλων σας μου χάρισε πλούσια την ευλογία και τη χάρη Του.
Αυτός λοιπόν που δημιούργησε τα πάντα με τον λόγο Του και με σοφία, που έκλινε ουρανούς και κατήλθε στη γη, που πέθανε και ανέστη για εμάς, Αυτός θα είναι μαζί σας.
Ως σοφός, θα σας προστατεύει και θα σας σώζει από τον πονηρό·
ως Δεσπότης, θα σας διατηρεί στο θέλημά Του·
ως Πατέρας, και αν κάνετε κάποιο σφάλμα, θα σας ανακαλέσει με φιλανθρωπία και θα ανοίξει πνευματικά τις αγκάλες Του να σας σφίξει σε αυτές με αγάπη.
Και όπως, όταν βάδιζε εκουσίως προς τον θάνατο για τη σωτηρία μας, προσευχήθηκε για την ενότητα των μαθητών Του και εκείνων που έμελλαν να πιστέψουν σε Αυτόν, έτσι θα συνδέσει εσάς δια της ομόνοιας μεταξύ σας και θα σας καταρτίσει κατά τέτοιον τρόπο, ώστε να είστε ένα κατά την ομοφροσύνη και την αγάπη.
Λοιπόν, καλλιεργείται με επιμέλεια την ταπεινοφροσύνη, υπηρετείτε την υπακοή, αγαπάτε τη φιλοξενία, τη νηστεία, την αγρυπνία, την ακτημοσύνη, την πρώτη και μέγιστη των εντολών, δηλαδή την αγάπη.
Κρατείτε ορθώς τα προς ευσέβειαν· φυλάγεσθε από τα ζιζάνια των αιρετικών. Ποτέ μην αποχωρίζεστε από την μητέρα σας Εκκλησία.
Αν τα πράττετε όλα αυτά, θα είστε τέλειοι κατά την αρετή».
Αυτά υπαγόρευσε ο Όσιος με φιλόθεα τα χείλη, στον γραφέα και εν συνεχεία πρόσταξε να αναγνωστούν σε όλους τους μοναχούς, οι οποίοι στέκονταν κάτω στο στύλο γύρω από τη σκάλα και έκλαιγαν απαρηγόρητα για τον αποχωρισμό. (Βίος και πολιτεία Συμεών και Δανιήλ των Στυλιτών, Αποστολική Διακονία, σελ. 173-174)

67. Ποιά είναι η έννοια της θεώσεως της ανθρώπινης φύσεως του Χριστού;

Είναι προϊόν της υποστατικής ενώσεως των φύσεων, συγκεκριμένα της αντιδόσεως των ιδιωμάτων στο πρόσωπο του Λόγου του Θεού. Η ανθρώπινη φύση του Χριστού δέχεται όλα τα αυχήματα της θεότητας, γίνεται θείας φύσεως κοινωνός, θεοποιείται. Στη βάση της θεώσεως αυτής θεοποιούνται εν δυνάμει και όλοι οι άνθρωποι που πιστεύουν στο Χριστό και είναι μυστικά ενσωματωμένοι στην ανθρώπινη φύση του δια του βαπτίσματος. Σαν παράδειγμα της θεώσεως αυτής φέρεται ο πυρακτωμένος σίδηρος. Φωτιά και σίδηρος δεν χάνουν μεν τη φυσική τους ποιότητα, όμως είναι δεμένα τόσο βαθιά μεταξύ τους, ώστε να μη ξεχωρίζονται το ένα από το άλλο. Έτσι και η φύση του ανθρώπου διαπεράται από τη φωτιά της θείας ενέργειας, χωρίς να μπορεί να αποχωρισθεί απ’ αυτήν. Η φύση του ανθρώπου βέβαια δεν χάνεται, ούτε απορροφάται ούτε και αναλύεται πανθεϊστικά στη θεότητα, όπως θα διδάξουν ορισμένοι αιρετικοί (Μονοφυσίτες).

(Ανδρέου Θεοδώρου «Απαντήσεις σε ερωτήματα συμβολικά», εκδόσεις Αποστολική Διακονία, σελ. 97)

«…όλοι μαζί με υποταγή ο ένας στον άλλο περιβληθείτε την ταπεινοφροσύνη, γιατί ο Θεός στους περήφανους εναντιώνεται, ενώ στους ταπεινούς δίνει χάρη» (Α’ Πέτ. 5:5)

Ρώτησαν τον ιερό Αυγουστίνο: «Ποια είναι η μεγαλύτερη αρετή;» «Η ταπεινοφροσύνη», απάντησε. «Η δεύτερη;» «Η ταπεινοφροσύνη», απάντησε και πάλι. «Η τρίτη;» «Η ταπεινοφροσύνη» επανέλαβε, και πρόσθεσε: «Λίγον καιρό μετά την επιστροφή του στο Χριστό, ο απ. Παύλος κήρυττε πως δεν είναι άξιος να ονομάζεται απόστολος» (Α’ Κορ. 15:9).

Ενώ περνούσε ο καιρός και αυξανόταν η πίστη του, έλεγε ότι ήταν ο ελάχιστος απ’ όλους τους πιστούς (Εφ. 3:8). Και προς το τέλος της επίγειας ζωής του, ύστερα από τόσους αγώνες για το Ευαγγέλιο του Χριστού κι ενώ πλησίαζε προς το μαρτυρικό του θάνατο, ομολόγησε ότι ήταν ο πρώτος απ’ όλους τους αμαρτωλούς (Α’ Τιμ. 1:15).

Πόσο μας λείπει αυτή η αρετή! Ας ζητήσουμε σήμερα από τον «πράο και ταπεινό στην καρδιά Ιησού Χριστό» να μας ντύσει μ’ αυτό το ταπεινό αλλά τόσο πολύτιμο ένδυμα: την ταπεινοφροσύνη.

«… εκείνος που ταπεινώνει τον εαυτό του θα υψωθεί» (Λουκ. 18:14)

Στο 2ο παγκόσμιο πόλεμο, ο διοικητής ενός συντάγματος χρειαζόταν 20 εθελοντές για μια πολύ δύσκολη αποστολή. Στο προσκλητήριο έθεσε το ερώτημα: «Ποιος από σας δεν έκανε ποτέ λάθος στη ζωή του;». Οι περισσότεροι στρατιώτες βγήκαν μπροστά και με περηφάνια δήλωσαν πως υπήρξαν αλάνθαστοι. Κάποιοι άλλοι έμειναν πίσω και σιωπούσαν. Ο αξιωματικός τους εξέτασε κι απ’ αυτούς διάλεξε τους ανθρώπους που χρειαζόταν, γιατί αυτοί είχαν επίγνωση των ατελειών και της αδυναμίας τους.

Ο Χριστός για μαθητές Του διάλεξε δώδεκα ταπεινούς ανθρώπους. Ο θεός διάλεξε τους ταπεινούς βοσκούς της Βηθλεέμ για να αποκαλύψει το μεγάλο γεγονός της γέννησης του Θείου Βρέφους. Σ’ αυτούς ο άγγελος του κυρίου είπε: «Μη φοβάστε, γιατί σας φέρνω τα καλά νέα μεγάλης χαράς, σήμερα γεννήθηκε για σας στην πόλη Δαβίδ Σωτήρας, που είναι ο Χριστός ο Κύριος». Αν θέλεις να σου αποκαλύψει ο Χριστός τον Εαυτό Του, ταπεινώσου μπροστά Του, αναγνώρισε ότι είσαι αμαρτωλός και δέξου Τον σωτήρα σου.

(Εκδόσεις «Ο Λόγος»)