


Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΓ. ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ
ΜΕ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ & ΣΧΟΛΙΑ
(επιμέλεια αρχιμ. Νικόλαος Πουλάδας)
1) Τα νούμερα παραπέμπουν στο τέλος σε σύντομο σχολιασμό της Λειτουργίας από τον αείμνηστο καθηγητή Λειτουργιολόγο Π.Ν. Τρεμπέλα
2) Με ΜΠΛΕχρώμα η μετάφραση. Με ΠΡΑΣΙΝΟχρώμα ο σχολιασμός από Πατέρες κλπ. κάποιων σημείων.
3) Στο τέλος παρατίθεται σχεδιάγραμμα της ιστορικής εξέλιξης της Θ. Λειτουργίας ανά τους αιώνες

ΣΤΗΡΙΞΤΕ ΤΟ ΣΥΣΣΙΤΙΟ ΤΟΥ ΝΑΟΥ ΜΑΣ! ΘΥΜΗΘΕΙΤΕ ΤΟΥΣ ΠΤΩΧΟΥΣ…
¨Ρίχνοντας¨ τ’ όποιο χρηματικό ποσό στο Κυτίο στην είσοδο του Ναού… ή/και…
¨Δίνοντάς¨ το, στους υπευθύνους(1) του ΕΦΤ(Ενορ.Φιλόπτ.Ταμείο)
Προσκομίζοντας ΤΡΟΦΙΜΑ στο Συσσίτιο(3) (ή στο Ναό) προκειμένου να χρησιμοποιηθούν για την παρασκευή του (ή να διανεμηθούν [σε περίπτωση δυνατότητας] σε όσους τα χρειάζονται)… ή/και…
Αγοράζοντας από καταστήματα τροφίμων ΔΩΡΟΕΠΙΤΑΓΕΣ και προσφέροντας τες στο ΕΦΤ, προκειμένου να δοθούν σ’ όσους τις έχουν ανάγκη… ή/και…
Αναθέτοντας τήν αγορά των ΥΛΙΚΩΝ για το συσσίτιο, στους υπευθύνους(2) του … ή/και…
Αναλαμβάνοντας τα έξοδα (όλου ή μέρους) συγκεκριμένου γεύματος (Όσπρια >200 ευρώ, Μακαρόνια κιμά >230, Κοτόπουλο >330), «Υπέρ Αναπαύσεως» αγαπημένου σας προσώπου, σε συνεννόηση με τους υπευθύνους του (2)… ή/και…
Συμμετέχοντας στους κατά καιρούς περιφερόμενους Δίσκους του Ναού...ή/και
Καταθέτοντας στον Τραπεζικό Λογαριασμό του ΕΦΤ:
Τράπεζα Πειραιώς IBAN: GR 66 0172 0380 0050 3807 5349 683
και επικοινωνώντας έγκαιρα μαζί μας για την έκδοση της νόμιμης απόδειξης.
(1)Υπεύθυνος ΕΦΤ:π.Ιωάννης (τηλ. Ναού 210 9335 460)
(2)Συσσίτιο:κα Μαντώ (τηλ. Συσσιτίου 210 93 50 151,Τρίτη και Πέμπτη πρωί:8.00 με 12.00)
(3)Θέση Συσσιτίου: Θεόγνιδος 10, στο ημιυπόγειο της πολυκατοικίας, πίσω από το Ιερό τού Ναού).
305. Ευχαριστώ την αγία, τη σπλαχνική, την ολοφώτεινο Μητέρα μου, την Εκκλησία. Αυτή με οδηγεί στις σωτήριες νομές της χάριτος μες από την πρόσκαιρο ζωή μου εδώ στη γη και με αξιώνει να μαθητεύω στη βασιλεία των ουρανών. Την ευχαριστώ για την υψοποιό θεία λατρεία της. Την ευχαριστώ για τις νηστείες, που μου κάνουν τόσο καλό στην ψυχή και στο σώμα. Ευχαριστώ την ακηλίδωτο Μητέρα μου, την Εκκλησία, που μου φωτίζει τη διάνοια με ουράνιο φως και μου ανοίγει τον δρόμο για τον Παράδεισο. Την ευχαριστώ, που με λυτρώνει από την τυραννία των παθών και κάνει τη ζωή μου ευλογημένη.
306. Ολόκληρος ο κόσμος –ουρανός και γη και όλα όσα είναι εκεί– είναι η έκφρασις του απείρου ελέους του Θεού, της πανσοφίας του, της δυνάμεώς του, της καλωσύνης του απέναντι στο ανθρώπινο γένος. Ο κόσμος είναι το κάτοπτρο της θείας μεγαλωσύνης και αγάπης. Και όμως, δεν πρέπει να έχουμε στραμμένη την καρδιά μας προς τον κόσμο, αλλά μονάχα προς τον Θεό. «τί γάρ μοι ὑπάρχει ἐν τῷ οὐρανῷ, καὶ παρὰ σοῦ τί ἠθέλησα ἐπὶ τῆς γῆς;» (Ψαλμ. οβ’ 25).
(Η εν Χριστώ ζωή μου - Αγ. Ιωάννου της Κροστάνδης, εκδόσεις Παπαδημητρίου, σελ. 131-132)
119. Δύναται ο άνθρωπος ν’ απορρίψει τη χάρη του Θεού;
Βεβαίως μπορεί στη βάση που είναι όν ελεύθερο και αυτεξούσιο. Έτσι και ο Αδάμ στον παράδεισο, παρόλο που η φύση του ήταν αγαθή και καθαρή από το σπέρμα της αμαρτίας, εντούτοις, επειδή ως εικόνα του Θεού είχε το αυθαίρετο και αυτεξούσιο, απομακρύνθηκε από το Θεό, καταπατήσας τη χρηστότητα και το θέλημά του. Επίσης ο αναγεννημένος από τη χάρη του Θεού στο βάπτισμα, παρόλο που έχει καταστραφεί μέσα του το σώμα της αμαρτίας, ακριβώς επειδή διασώζει την ελευθερία του μπορεί να απομακρυνθεί από τη θεία ευλογία και να περιέλθει υπό το κράτος της κατάρας και του θανάτου. Έτσι έπλασε ο Θεός τον άνθρωπο να θέλει ελεύθερα και ενσυνείδητα το αγαθό, να κινείται ελεύθερα στο χώρο του, να λέγει ναι ή όχι στο άγιο θέλημά του, να εκλέγει μεταξύ ζωής και θανάτου και ν’ αυτοδιορίζεται στην εξέλιξη και τον προορισμό του.
Η χάρη του Θεού είναι δώρο καθολικό. Χορηγείται σε όλους ανεξαίρετα τους ανθρώπους αποσκοπώντας στη σωτηρία τους. Δεν αποστέλλεται επιλεκτικά σε λίγους, σ’ εκείνους που είναι προορισμένοι να σωθούν από το Θεό. Ο Θεός «θέλει πάντας ανθρώπους σωθήναι και εις επίγνωσιν αληθείας έλθείν». Κι όμως όλοι δεν σώζονται. Για να γίνει αυτό πρέπει να θέλει και ο άνθρωπος να δουλέψει ελεύθερα και να συμβάλει στη σωτηρία του. Αλλιώτικα η κλήση της χάριτος μένει ανενέργητη. Μόνο εκεί που υπάρχει η ελεύθερη συγκατάθεση, μπορεί να σώσει η χάρη τον αμαρτωλό άνθρωπο. «Εννοούμεν δε την χρήσιν του αυτεξουσίου ούτως, ώστε της θείας και φωτιστικής χάριτος, ήν προκαταρκτικήν προσαγορεύομεν, οίον φως τοις εν σκότει, παρά της θείας αγαθότητος πάσι χορηγούμένης τοις βουλομένοις υπείξαι ταύτη —και γαρ ου τους μη θέλοντας, αλλά τους θέλοντας ωφελεί— και συγκατατεθήναι εν οίς εκείνη έντέλλεται προς σωτηρίαν ούσιν αναγκαιοτάτοις, δωρείσθαι επομένως και ειδικήν χάριν».
(Ανδρέου Θεοδώρου «Απαντήσεις σε ερωτήματα συμβολικά», εκδόσεις Αποστολική Διακονία, σελ. 168-169)
«Καρδιά χαρούμενη είναι φάρμακο καλό, αλλά θλιμμένο πνεύμα ξεραίνει τα κόκαλα» - Παροιμίες 17:22
Έρευνες έχουν δείξει ότι το γέλιο έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Τα παιδιά γελούν 400 φορές την ημέρα, ενώ οι μεγαλύτεροι 15! Αλλά και πώς να γελούν, όταν οι ειδήσεις είναι τόσο καταθλιπτικές κάθε μέρα; Γι’ αυτό φρόντισε να ζεις σαν τα παιδιά! Ο Χριστός είπε ότι για να μπούμε στη Βασιλεία των Ουρανών πρέπει να γίνουμε σαν τα μικρά παιδιά. Ο Σολομών διαπιστώνει ότι η έλλειψη χαράς «ξεραίνει τα κόκαλα». Οι μέρες μας είναι κακές και χάνουμε την υγεία μας. Οι στατιστικές δείχνουν ότι οι χαρούμενοι άνθρωποι έχουν καλύτερη υγεία. Το γέλιο είναι «εσωτερική γυμναστική». Κινεί όλα τα όργανα του σώματος. Δυστυχώς, οι χριστιανοί άφησαν το γέλιο στους επαγγελματίες κωμωδούς της τηλεόρασης, που με βρισιές, αισχρά υπονοούμενα κι άλλα σαχλά προσπαθούν να πουλήσουν γέλιο. Αλλά η ακριβοπληρωμένη χαρά δε διαρκεί παρά μόνο για λίγο. Μετά η καρδιά βυθίζεται ξανά στη θλίψη, γιατί αυτή η χαρά αγγίζει μόνο την επιφάνεια του ανθρώπου, δεν εισχωρεί στην καρδιά του. Τη μόνιμη χαρά τη δίνει μόνο ο Χριστός στις καρδιές των δικών Του χαρίζοντάς τους παντοτινή ειρήνη. Ο απ. Παύλος και μέσα από τη φυλακή έγραφε: «Πάντοτε να χαίρεστε». Έχεις βρει εσύ και ζεις αυτή τη χαρά;
(Γ.Σ.Κ.)
«Για όλα να ευχαριστείτε το Θεό…» (Α’ Θεσσ. 5:18)
Σ’ ευχαριστώ, Κύριε:
Για το θαύμα του ήχου και για το αφτί που τον συλλαμβάνει.
Για το φως ολόγυρά μου και το μάτι που το βλέπει.
Για το άρωμα των λουλουδιών και για τη χαρά να τα μυρίζω.
Σ’ ευχαριστώ, Κύριε:
Για το τραγούδι των πουλιών και για την αυγή που την ομορφαίνουν.
Για τη ζεστασιά ενός χαμόγελου και γι’ αυτούς που το χαρίζουν.
Για τον πλούτο της χαράς και για το συμμερισμό της με άλλους.
Σ’ ευχαριστώ, Κύριε:
Γι’ αυτή την ίδια τη ζωή και για τη σοφία της καλής της χρήσης.
Για την ομορφιά της αγάπης και για την καρδιά που τη νιώθει.
Για το θαύμα της αιωνιότητας και για την ψυχή που θα την απολαύσει.
Σ’ ευχαριστώ, Κύριε,
Σ’ ευχαριστώ.
Σ’ ευχαριστώ για όλα.
(Εκδόσεις «Ο Λόγος»)
303. Όλα τα λόγια των ευχών και των ύμνων της Εκκλησίας είναι πολύτιμα. Αλλά τα λόγια «Ὅτι σὺ εἶ ἡ ἀνάστασις, ἡ ζωή, καὶ ἡ ἀνάπαυσις», που τόσο παρηγορούν και στηρίζουν το ανθρώπινο γένος, κάνοντας να λάμπη η χριστιανική ελπίδα, είναι ιδιαιτέρως πολύτιμα. Έτσι, πρέπει να προφέρουμε με ιδιαιτέρα δύναμι, με ιδιαίτερο οίστρο.
304. ‘Ω, αγία πίστις! Με τι λόγια με τι ύμνους θα μπορούσα να σε δοξάσω ικανοποιητικά για τις άπειρες ευεργεσίες σου στην ψυχή μου και στο σώμα μου; Για όλα τα θαυμάσια, που πραγματοποίησες και εξακολουθείς να πραγματοποιής στη ζωή μου; Για την ελευθερία, που μου χάρισες από τα δεσμά της αμαρτίας; Για τον φωτισμό μου, που σκόρπισε τα σκοτάδια των παθών; Για το ανδρείο φρόνημα που στερέωσες μέσα μου; Για την αγιότητα, με την οποία αντικαθιστάς τη ρυπαρή αμαρτία; Δόξα σοι, Κύριε και Θεέ μου, Ευεργέτη μου, στους αιώνες των αιώνων! Είθε να σε γνωρίσουν με την πίστι όλοι οι λαοί και οι φυλές της γης, ώστε όλοι να σε δοξάζουν με μία καρδιά και ένα στόμα, από την Ανατολή έως τη Δύσι. Γένοιτο! Γένοιτο!
(Η εν Χριστώ ζωή μου - Αγ. Ιωάννου της Κροστάνδης, εκδόσεις Παπαδημητρίου, σελ. 130-131)
Πιστεύω στο Χριστό, τον αγαπώ μέσα μου· η Εκκλησία δεν μου χρειάζεται!
Πατήρ Νικόλαος
Σήμερα με ρώτησε ένα παιδί Ε΄ Δημοτικού σε μία διαδικτυακή ομιλία: «Πώς γίνεται, πάτερ, κάποιος άγιος;». Συγκινήθηκα με την ερώτηση. Τι να απαντήσεις σε ένα παιδάκι γρήγορα και απλά; Απάντησα: «Με δύο αγάπες! Αν αγαπάς πολύ το Χριστό και τους ανθρώπους». Θεωρώ ότι για ένα παιδί, αυτή η απάντηση είναι πληρέστατη και πολύ καλή και αληθινή. Αλλά για εμάς, ΟΧΙ! Λείπει κάτι ΒΑΣΙΚΟΤΑΤΟ. Η σχέση με την Εκκλησία!
Στο παιδί δεν υπήρχε λόγος να το πω στο λίγο χρόνο που είχα. Αλλά στους μεγάλους υπάρχει ΛΟΓΟΣ ΣΟΒΑΡΟΤΑΤΟΣ. Διότι σήμερα το σύνθημα, το σλόγκαν, η κυριαρχούσα άποψη γύρω μας, παντού, είναι: ΝΑΙ ΣΤΟ ΧΡΙΣΤΟ, ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ! Πιστεύω στο Χριστό, τον αγαπώ (!;), αλλά αυτό το έχω μέσα μου! Με την Εκκλησία και τους ιερείς δεν θέλω πολλά πολλά, ούτε θεωρώ ότι ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΑ. Η πίστη, ο Χριστός είναι μέσα μας. Δεν χρειάζονται παπάδες, Λειτουργίες, εκκλησίες και τυπικά και τελετουργίες. Αυτά τα έκαναν οι άνθρωποι…!
Αυτή, ίσως, είναι η ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΑΓΙΔΑ του Διαβόλου στο σύγχρονο κόσμο! Διότι αφού η Εκκλησία είναι το «νοσοκομείο» του Χριστού, λέει ο Διάβολος: «άστον να πιστεύει στο Χριστό, όπως του αρέσει, αρκεί να μην πάει στο νοσοκομείο να γίνει καλά. Ας αγαπά και ας πιστεύει όσο, όπως θέλει. Θα παραμείνει άρρωστος…». Αν σκεφτείτε την απάντηση που έδωσα στο παιδί, μπορεί να την εφαρμόσει και ένας αιρετικός, ένας σχισματικός, ένας οπαδός του New Age, ένας μασώνος, ένας που πιστεύει στο Χριστό μέσω οποιασδήποτε θρησκείας, ένας «Χριστιανός» ίσως αλλά με εντελώς κοσμικό πνεύμα ο οποίος δεν «πατά το πόδι του» στην Εκκλησία γενικώς, ή και την περιφρονεί ή και δεν του αρέσει. Αγαπά, ίσως, κατά την δική του κρίση, το Χριστό και τους ανθρώπους! Δεν φτάνει;
Θα γίνει άγιος αν δεν είναι ζωντανό μέλος της Εκκλησίας; Όχι βέβαια. Ούτε καν θα σωθεί αν δεν έχει επαφή με την Εκκλησία, η οποία φανερώνεται φυσικά και βιώνεται στα ΜΥΣΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ, διότι ΧΡΙΣΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ, αφού η Εκκλησία Του είναι το Σώμα Του παρατεινόμενο στους αιώνες και εμείς τα μέλη!
Το να λέει κάποιος ΝΑΙ στο Χριστό, ΟΧΙ στην Εκκλησία και τους ιερείς, είναι σαν να λέει ΝΑΙ στην Ιατρική, ΟΧΙ στα νοσοκομεία και τους γιατρούς, ναι στην νομική, όχι στα δικαστήρια και τους δικηγόρους και δικαστές, ναι στην παιδεία, όχι στους δασκάλους και τα σχολεία. Ναι στον αθλητισμό, όχι στα γήπεδα και τους προπονητές.
Τον Χριστό από την Εκκλησία τον μάθαμε! Χριστιανοί από το Βάπτισμα της Εκκλησίας γίναμε. Την Καινή Διαθήκη από την Εκκλησία την πήραμε που την έγραψε και την διατήρησε ανόθευτη! Υπάρχει Χριστός χωρίς την Εκκλησία Του; Κεφαλή χωρίς το Σώμα της;
Να γιατί έλεγε ο όσιος Πορφύριος: «το σπουδαίο είναι να μπούμε στην Εκκλησία… Όποιος μπαίνει στην Εκκλησία σώζεται, γίνεται αιώνιος… Η Εκκλησία είναι ο επί γης Παράδεισος». Και ο άγιος Κυπριανός Καρχηδόνος: «Αυτός που δεν έχει την Εκκλησία ως Μητέρα του, ούτε τον Θεό μπορεί να έχει ως Πατέρα του. Όσο μπόρεσε να σωθεί από τον κατακλυσμό όποιος ήταν έξω από την κιβωτό, άλλο τόσο μπορεί να σωθεί όποιος είναι έξω από την Εκκλησία».
Στην εποχή μας το μεγαλύτερο πρόβλημα, η χειρότερη παγίδα για τη σωτηρία των ανθρώπων, είναι η ΑΠΟΣΥΝΔΕΣΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ, η «σχέση» με το Χριστό χωρίς την Εκκλησία, η αυτονόμηση των ανθρώπων, η ιδιωτικοποίηση της πίστης, η υποκειμενική σωτηρία και θεραπεία. Αυτή είναι η επικρατούσα μόδα στον κόσμο.
Η απάντηση που έδωσα στο παιδί μοιάζει τέλεια. Ίσως για τη δική του ηλικία… Είναι όμως επικίνδυνα ΕΛΛΙΠΗΣ, ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΚΗ για όλες τις άλλες ηλικίες. Σαν να του είπα: «Να αγαπάς την Ιατρική και τους αρρώστους!». Και αυτό στην πράξη πώς, πού βιώνεται; Χωρίς τους γιατρούς και τα νοσοκομεία; Μέσα μου; Στο μυαλό μου; Στην καρδιά μου; Όπως εγώ θέλω και καταλαβαίνω;… Όχι βέβαια. Στην Α΄ Γυμνασίου θα απαντήσω αλλιώς στο παιδί πριν να είναι αργά και μείνει μόνο στην αγάπη ή και την πίστη, εντελώς υποκειμενική, νοθευμένη και αμφιλεγόμενη, βεβαίως, και αυτή!
«Πώς γίνεται, πάτερ, κάποιος άγιος;». Θα του απαντήσω: «Όχι μόνο για να γίνεις άγιος, αλλά και για να σωθείς πρέπει να είσαι ζωντανό μέλος της Ορθοδόξου Εκκλησίας, μετέχοντας σωστά στα Μυστήριά Της, και να το εκδηλώνεις αγαπώντας με ΟΛΗ ΣΟΥ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ το Χριστό και τους ανθρώπους! Όχι μόνο δηλαδή, «Αγάπα τον πατέρα και τα αδέλφια σου», αλλά αγάπα τους ζώντας ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ, ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ, διότι έξω από το σπίτι δεν βιώνεται η αγάπη. Αν την «κοπανήσεις», «δεν πατάς το πόδι σου» στο σπίτι, πώς θα τους αγαπάς, πού, πότε; Αυτή είναι η ολοκληρωμένη σωτήρια απάντηση, όχι η δική μου, αλλά των αγίων και του Ευαγγελίου. Το αν θα σωθούν οι «εκτός Εκκλησίας», αυτό είναι θέμα του Θεού, όχι δικό μας. Εμείς έχουμε χρέος να απαντάμε, με όσα μας είπε ο Κύριος να λέμε. Τα άλλα τα ξέρει Εκείνος, ως Καρδιογνώστης και Φιλάνθρωπος, τι θα κάνει…
Περί υπομονής – Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως
Η υπομονή είναι η ηθική δύναμη που κατευνάζει τα θλιβερά συναισθήματα, τα οποία αναπτύσσονται στην καρδιά του ανθρώπου και καταπραΰνει τους πόνους που προκαλούν τα βάσανα.
Η υπομονή είναι αρετή, αφού υπάρχει ως καρπός της ελπίδας προς τον Θεό. Η θλίψη οδηγεί στην υπομονή, η υπομονή στον δοκιμασμένο χαρακτήρα, ο δε δοκιμασμένος χαρακτήρας στην ελπίδα. Κι η ελπίδα τελικά δεν απογοητεύει. Η υπομονή είναι η πρώτη των αρετών, διότι μ’ αυτή επιβραβεύεται η σωτηρία. «Ο δε υπομείνας εις τέλος, ούτος σωθήσεται» (Μτ. ι΄ 22). Στην υπομονή βρίσκεται η σωτηρία των ψυχών. Ο Χρυσόστομος λέει τα εξής για την υπομονή: «Η υπομονή είναι η ρίζα όλων των αγαθών, μητέρα της ευσέβειας, κλάδος της ευφροσύνης, καρπός αμάραντος, πύργος ακαταμάχητος, λιμάνι που δεν ταράζεται από τις τρικυμίες». Και αμέσως: «Τίποτα δεν είναι ισάξιο της υπομονής, αλλά αυτή υπάρχει βασίλισσα των αρετών, θεμέλιο των κατορθωμάτων, λιμάνι ακύμαντο, ειρήνη μέσα στον πόλεμο, γαλήνη στον κλυδωνισμό, ασφάλεια στις εχθρικές επιβουλές. Αυτόν που την κατέκτησε, τον έκανε στερεότερο και από το διαμάντι. Αυτή ούτε όπλα επιθετικά, ούτε παραταγμένα στρατόπεδα, ούτε μηχανές που κινούνται εναντίον της, ούτε τόξα, ούτε δόρατα, ούτε αυτό το στρατόπεδο των δαιμόνων, ούτε οι φοβερές φάλαγγες των εχθρικών δυνάμεων, ούτε αυτός ο Διάβολος με όλη του την παραταγμένη στρατιά και δολιότητα, μπορούν να παραβλάψουν». Και αμέσως: «Βασίλισσα των αγαθών είναι η υπομονή και κορωνίδα των στεφάνων».
Ο δε Κύριλλος της Αλεξανδρείας προσθέτει: «Η υπομονή είναι πρόξενος και προάγγελος κάθε αγαθού σε μας· ο δρόμος για την προκοπή· τροφός της ελπίδας στον αιώνα τον μέλλοντα».
Η υπομονή διδάσκει να υπομένουμε με γενναιότητα τα παθήματα· αποβαίνει γύμνασμα φιλοσοφίας και διδάσκαλος της αρετής.
Το όνομα της υπομονής είναι όνομα πολλών ιδρώτων και πολλής καρτερίας.
(Απόσπασμα από το βιβλίο: «Το γνώθι σαυτόν – κείμενα αυτογνωσίας» – Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως, Εκδόσεις Άθως, Σεπτέμβριος 2014, σ. 115-116)
Ύμνος στον Άγιο Συμεών τον Θεοδόχο
Αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς
Όταν ο χειμώνας συνάντησε την άνοιξη
ο πρεσβύτης Συμεών ευτύχησε:
Συνάντησε τον Έναν, τον πολυαναμενόμενο,
Αυτόν για τον οποίον οι προφήτες προφήτευσαν,
την Κιβωτό όλων των ουράνιων θησαυρών,
τον είδαν τα μάτια του Συμεών, ως Βρέφος αρτιγέννητο.
Ο Συμεών τότε προφήτευσε και είπε:
«Νυν απολύεις τον δούλον σου, Δέσποτα-
Ιδού Αυτός κείται εις πτώσιν και ανάστασιν πολλών».
Έτσι μίλησε το πνεύμα –
η προφητεία του δίκαιου πρεσβύτη εκπληρώθηκε:
Ο Ιησούς έγινε το μέτρο και ο κανόνας, η πηγή της ευτυχίας, της
ειρήνης και της χαράς, αλλά και σημείον Αντιλεγόμενων: ο στόχος
αντιπαλοτήτων και φιλονικιών.
Άλλον άνθρωπο ανιστά και άλλον Ανατρέπει Εκείνος.
Τον Παράδεισο και τον Άδη Εκείνος ανοίγει στους Ανθρώπους. Άς
επιλέξει ο καθένας ότι λέει η καρδιά του.
Στον Παράδεισο με τον Χριστό!
Αυτή είναι η επιθυμία της καρδιάς μας.
(Αγίου Νικολάου Βελομίροβιτς, Ο Πρόλογος της Αχρίδας, Μήνας Φεβρουάριος εκδ. Άθως)
Μια πηγή στο Παμπλούκι
Μετά από εμφάνιση και εντολή της Υπεραγίας Θεοτόκου ο όσιος Σεραφείμ ο Δομβοΐτης (1527-1602) αγόρασε μια περιοχή του χωριού Δομβός της Βοιωτίας και άρχισε να χτίζη το μοναστήρι του.
Τον συκοφάντησαν όμως στον τούρκο έπαρχο της Λειβαδιάς ότι εξαπάτησε τους χωρικούς και αγόρασε την περιοχή σε εξευτελιστική τιμή. Ο έπαρχος πρόσταξε τρεις ζαπτιέδες (χωροφύλακες) να τον συλλάβουν και να τον οδηγήσουν δεμένο μπροστά του.
Εκείνοι έφθασαν στον Δομβό και συνάντησαν τον όσιο εκεί που εργαζόταν. Τον έβρισαν και τον χτύπησαν άγρια στο κεφάλι, τόσο που έπεσε κάτω αιμόφυρτος και μισοπεθαμένος. Το κρανίο του άνοιξε! Το χτύπημα φαίνεται μέχρι σήμερα στην αγία του κάρα.
Όταν συνήλθε, τον έδεσαν με σχοινιά και ξεκίνησαν για τη Λειβαδιά. Αφού βάδισαν μια ώρα, οι ζαπτιέδες δίψασαν πολύ. Έψαξαν στην περιοχή Παμπλούκι, αλλά δεν βρήκαν σταγόνα νερό. Έσκαγαν από τη δίψα…
Τότε ο όσιος, καίτοι ήταν εξαντλημένος από τον κόπο και την ταλαιπωρία, καίτοι υπέφερε δριμύτατους πόνους από την πληγή στο κεφάλι, δεν μνησικάκησε για τη σκληρότητα και την απάνθρωπη συμπεριφορά τους. Αλλά μιμούμενος τον Κύριο, που πάνω στον Σταυρό προσευχήθηκε για τους σταυρωτές Του, ζήτησε την άδεια από τους βασανιστές του να προσευχηθή γι’ αυτούς!
Οι τούρκοι του έλυσαν τα δεσμά. Εκείνος γονάτισε και προσευχήθηκε με δάκρυα. Έπειτα χτύπησε με το ραβδί του το έδαφος και αμέσως η ξερή γη ανέβλυσε καθαρό και γευστικό νερό, που ξεδίψασε τους αγροίκους ζαπτιέδες!
Το νερό αυτό, θαύμα της ανεξικακίας του οσίου Σεραφείμ, αναβλύζει μέχρι σήμερα και ευφραίνει τους διαβάτες της περιοχής.
( Συναξαριστής Ε΄)
( Χαρίσματα και Χαρισματούχοι, Ι. Μονή Παρακλήτου, τόμος Γ΄, σελ. 86-87)
118. Ο φυσικός άνθρωπος μπορεί μόνος του ν’ αρχίσει τη σωτηρία του;
Όχι. Την έναρξη της σωτήριας του ανθρώπου μόνο η θεία χάρη μπορεί να ενεργήσει. Η χάρη αυτή καλείται προκαταρκτική. Η διδασκαλία κατά την οποία ο άνθρωπος μπορεί πρώτος να αρχίσει το έργο της σωτηρίας του και κατόπιν να έλθει η χάρη του Θεού ν’ αποτελειώσει την αρξάμενη διαδικασία της σωτηρίας, είναι διδασκαλία ημιπελαγιανική, λανθασμένη και απόβλητη. Βεβαίως —όπως είδαμε και στο προηγούμενο ερώτημα— μετά την πτώση υπελείφθησαν δυνάμεις λογικές και ηθικές, βάσει των οποίων ο άνθρωπος δύναται να πράξει το «ηθικόν καλόν» και να ελκύσει ευχερέστερα τη λυτρωτική χάρη του Θεού, παρά εκείνος που ζεί στη νάρκωση της αμαρτίας, όπως μαρτυρεί η περίπτωση του Κορνηλίου και διαπιστώνει η μαρτυρία της ιστορίας κατά την οποία πολλοί εκ των Πλατωνικών εδέχθησαν τη σωτηρία, ενώ εκ των Επικουρείων (υλιστών φιλοσόφων) κανείς. Τα παραδείγματα όμως αυτά δεν σημαίνουν ότι οι φυσικές δυνάμεις του ανθρώπου αποτελούν τη γέφυρα δια της οποίας ο άνθρωπος μπορεί να μεταπηδήσει στο κράτος της χάριτος και να καλύψει το χάσμα το διαχωρίζον την πεσμένη φύση από το Θεό. Τα ημιπελαγιανικά διδάγματα αλλοιώνουν τη φύση του Θεού, ο οποίος παύει να είναι ο ιατρός ο θεραπεύων τον ημιθανή και τραυματισμένο άνθρωπο, αλλ΄ ο οφειλέτης που οφείλει να ανταμείψει την αρετή του ανθρώπου, τη δε σωτηρία κατεβάζουν στο επίπεδο των φυσικών αγαθών, τα οποία μπορεί να πετύχει από μόνος του ο άνθρωπος
(Ανδρέου Θεοδώρου «Απαντήσεις σε ερωτήματα συμβολικά», εκδόσεις Αποστολική Διακονία, σελ. 168)
Ο τρόμος του διακόνου
Στο κοιμητήριο της Ι. Μονής Γρηγορίου, που συχνά έκανε επισκέψεις ο ηγούμενος Αθανάσιος, τριγυρνούσε ένα μεγάλο φίδι. Δεν άργησε ν’ αναπτυχθή ανάμεσα τους φιλία. Έτσι κανένας δεν αισθανόταν να τον ενοχλή η παρουσία του άλλου. Αυτό όμως δεν ίσχυε και για τους άλλους μοναχούς, όπως λ.χ για τον διάκονο Π., ο οποίος έπρεπε να πηγαίνη κάθε τόσο στο κοιμητήριο ν’ ανάβη τα καντήλια. Έτυχε μάλιστα να είναι εκ φύσεως δειλός και περνούσε δύσκολες στιγμές μόλις το αντίκρυζε. Η παρουσία του σήμαινε γι’ αυτόν όχι μόνο τρόμο, αλλά και άτακτη φυγή. Ήταν να τον λυπάται κανείς…
Όταν διηγήθηκε την τραγική αυτή κατάστασι στον γέροντα, εκείνος τον καθησύχασε, τον ηρέμησε και τον βεβαίωσε ότι το ανεπιθύμητο ερπετό θ’ απομακρυνόταν οριστικά από το κοιμητήριο.
Και πράγματι. Όπως το είπε, έτσι και έγινε! Στο εξής ο διάκονος δεν το ξαναείδε. Η χαρά του ήταν μεγάλη που απαλλάχθηκε από την αποτρόπαιη παρουσία του. Μόνο ένα κενό, ένα αναπάντητο ερωτηματικό έμεινε μέσα του. Με τί τρόπο άραγε το έδιωξε ο γέροντας; Του έδωσε εντολή να φύγη; Διάβασε καμμιά ευχή; Έκανε προσευχή; Άγνωστο. Αρκεί όμως που εξαφανίσθηκε, κι ας αγνοούσε τον τρόπο.
( Αθανάσιος Γρηγοριάτης)
( Χαρίσματα και Χαρισματούχοι, Ι. Μονή Παρακλήτου, τόμος Α΄, σελ.271-272)