Ο Μέγας Βασίλειος.Βίος-Διδασκαλία

(Στυλιανού Παπαδόπουλου, Πατρολογία τόμος Β)

ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΚΑΙΣΑΡΕΙΑΣ ο Μέγας(+ τελευταίες ημέρες του 378)
ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ Εισαγωγή
Ο Μέγας Βασίλειος ανήκει στα ρηξικέλευθα πνεύματα της ιστορίας, που κυριολεκτικά δημιουργούν την Ιστορία και την ορίζουν. Θεμελίωσε την καππαδοκική θεολογία, που ήταν συνέχεια της νικαϊκής-αθανασιανής και που ολοκληρώθηκε από τον Γρηγόριο Θεολόγο και τον Γρηγόριο Νύσσης.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

Αυξομείωση μεγέθους γραμμάτων.
Αμετανόητοιμε χειροπέδεςΟι κατηγορούμενοι εδώ οδηγούνται απ’ τη φυλακή στο δικαστήριο με χειροπέδες. Έτσι κι όλες οι ψυχές, όταν αλυσοδεμένες με τις αμαρτίες φεύγουν απ’ τη ζωή αυτή, οδηγούνται έτσι στο φοβερό δικαστήριο. Ε.Π.Ε. 9,456 αλυσόδεμα ψυχήςΘα βλέπουμε την ψυχή δεμένη με δεσμά χειρότερα από τα σιδερένια. Ε.Π.Ε. 9,458 αυτοί είναι για κλάψιμοΝα μη κλαίμε τους πεθαμένους. Να κλαίμε όσους επιμένουν στις αμαρτίες. Διότι, πες μου, ποιά ελπίδα έχουν όσοι μαζί με τ’ αμαρτήματα φεύγουν για κει, που είναι αδύνατον να αποθέσουν τ’ αμαρτήματα; Ε.Π.Ε. 21,436 Αμετάπιστοισαν να σπέρνεις στις πέτρεςΕδώ εννοεί τις φιλονικίες με αιρετικούς, για να μη κουραζόμαστε στα…
107. «Το ύδωρ της ελέγξεως».  Το απόκρυφο όμως Ευαγγέλιο παρουσιάζει τον Ιωσήφ ν’ ακολουθή τον δεύτερο δρόμο: τη δημοσιότητα δηλαδή. Έτσι, στην παράστασι αυτή, η έγκυος Θεοτόκος και ο Ιωσήφ οδηγούνται μπροστά στον Αρχιερέα. Εκείνος τους δίνει να πιούν νερό από μια στάμνα. Με τον τρόπο αυτό θα ελεγχθή η αγνότης της Μαρίας και η μη συμμετοχή του Ιωσήφ στην εγκυμοσύνη της. Η διαδικασία αυτή προβλεπόταν από τον Νόμο (Αριθμ. ε' 11-30) και λεγόταν «αγνείας πείρα». Στην περίπτωσι ενοχής (μοιχείας) «το ύδωρ εισελεύσεται εις την κοιλίαν πρήσαι (=ώστε να πρησθή) γαστέρα και διαπεσείν (=να σαπίσει και να πέση) μηρόν»! Το…
ΈΛΕΓΑΝ οι Γέροντες πως απ’ όλους τους Πατέρες της ερήμου ο Όσιος Αρσένιος και ο Αββάς Θεόδωρος της Φέρμης αποστρέφονταν την δόξα των ανθρώπων. Ο Αρσένιος σπανιώτατα και με δυσκολία συζητούσε με άνθρωπο, ενώ ο Θεόδωρος συζητούσε, αλλά τα λόγια του έβγαιναν κοφτά σαν μαχαίρι. ΟΙ ΠΑΛΑΙΟΙ Πατέρες, έλεγε καποιος Γέροντας, όταν γινόταν γνωστή στους άλλους η πνευματική τους έργασία, δεν την έβλεπαν σαν αρετή αλλά σαν αμαρτία. Η ΑΝΘΡΩΠΑΡΕΣΚΕΙΑ και η κενοδοξία, λέει σοφός Πατήρ, καταστρέφουν την καλή διάθεση και την συνήθεια της αρετής. Όποιος δημοσιεύει τα καλά του έργα μοιάζει με τον γεωργό που σπέρνει στην επιφανεια της…
Η μακροθυμία του οσίουΤην περίοδο που ο όσιος Δωρόθεος διακονούσε στο νοσοκομείο της μονής του αββά Σερίδου στη Γάζα, κάποιος αδελφός τον έβρισε χωρίς καμμιά αφορμή. Ο όσιος δεν παραπονέθηκε καθόλου. Δεν του είπε ούτε μια λέξη!Ο ηγούμενος Σέριδος πληροφορήθηκε για τη συμπεριφορά του αδελφού και θέλησε να τον τιμωρήση. Τότε ο ανεξίκακος όσιος Δωρόθεος έπεσε στα πόδια του λέγοντας:-Μη, γέροντα μου… Μη, για την αγάπη του Χριστού… Εγώ έσφαλα. Δεν φταίει ο αδελφός!Άλλοτε, μερικοί αδελφοί έρχονταν κάθε μέρα και τίναζαν τις γεμάτες κοριούς ψάθες τους μπροστά στο κελλί του οσίου Δωροθέου. Από την ανυπόφορη ζέστη οι κοριοί ήταν αναρίθμητοι…
289. Όλα τα πιθανά αμαρτήματα και πάθη είναι έτοιμα να εισβάλουν στην ψυχή σου και κάθε στιγμή προσπαθούν να το επιτύχουν. Να αγωνίζεσαι εναντίον τους γενναία, πάνοπλος, έως την τελευταία σου πνοή. Δεν είναι τίποτε άλλο παρά ψευδαισθήσεις, που επινοεί το πονηρό πνεύμα. 290. Να είσαι τόσο βέβαιος για το ότι ο Θεός είναι πολύ κοντά σου, ώστε, όταν προσεύχεσαι, να αισθάνεσαι ότι τον εγγίζεις όχι μόνο με την καρδιά σου, αλλά και με το στόμα σου: «ἐγγύς σου τὸ ρῆμά ἐστιν, ἐν τῷ στόματί σου καὶ ἐν τῇ καρδίᾳ σου» (Ρωμ. ι’ 8), δηλαδή ο Θεός. 291. Να μη…
ΑμαρτωλόςΜε το Χριστό μεταβάλλεται«Δεν ήρθα στον κόσμο (λέει ο Κύριος) για να παραμείνουν οι άνθρωποι αμαρτωλοί, αλλά για να μετανοήσουν και να γίνουν καλύτεροι». Ε.Π.Ε. 10,314 να μη γίνη χειρότεροςΠρέπει να προλάβουμε, για να μη γίνει χειρότερο το τραύμα. Αλλά και εκείνο, που κερδίσαμε, να μη το χάσουμε με την αμετρία. Ε.Π.Ε.19,134 νεκρόςΟ Παύλος λογίζεται ως νεκρό και κοιμισμένο τον άνθρωπο της αμαρτίας. Είναι αλήθεια, ότι αποπνέει δυσοσμία, όπως ο νεκρός. Είναι αδρανής, όπως ο κοιμισμένος. Όπως ο κοιμισμένος τίποτε δεν βλέπει, παρά μόνο βλέπει όνειρα και φαντάζεται. Ε.Π.Ε. 20,144 σύγκριση με αγίους και αγγέλους Οι άνθρωποι, συγκρινόμενοι με τους…
287. Χάρις στον Σταυρό, όπως και χάρις στο σημείο του Σταυρού, ο Κύριος Ιησούς Χριστός είναι πάντοτε μαζί μας, κάνοντας με τη δύναμί του το κάθε τι για τη σωτηρία μας. Αρκεί να τον πιστεύουμε σαν Θεό και Σωτήρα μας. Δόξα στον Κύριο για την αιωνία παρουσία του κοντά μας! «ἰδοὺ ἐγὼ μεθ᾿ ὑμῶν εἰμι πάσας τὰς ἡμέρας ἕως τῆς συντελείας τοῦ αἰῶνος». Αμήν. (Ματθ. κη’ 20). 288. Κάνοντας το σημείο του Σταυρού, να πιστεύης και πάντοτε να θυμάσαι ότι οι αμαρτίες σου καθηλώθηκαν στον Σταυρό. Όταν πέφτης σε κάποιο αμάρτημα, ευθύς να κατακρίνης ειλικρινά τον εαυτό σου και κάνε…
το μόνο φοβερό Ένα φοβάμαι μόνο, την αμαρτία... Άνθρωπος δεν μπορεί να σε βλάψει, αν δεν βλάψεις συ τον εαυτό σου. Ε.Π.Ε. 33,116 και ασέβειαΑν δεν επιτρέπεται να πηγαίνουν στο θέατρο, πολύ περισσότερο δεν επιτρέπεται στη συναγωγή. Αυτή η παρανομία είναι μεγαλύτερη εκείνης. Στην περίπτωση του θεάτρου πρόκειται για αμαρτία. Στην άλλη για ασέβεια. Ε.Π.Ε. 34,220 όχι διαπόμπευση, αλλά θεραπείαΔεν αφιέρωσα τόσο πολλούς λόγους γι’αυτό, για να κατηγορήσεις τους πολλούς, αλλά για να κάνεις τους πολλούς λίγους, ή καλύτερα όχι λίγους, αλλά και αυτούς να τους σώσεις. Να μη διαπομπεύεις, λοιπόν αμαρτίες, αλλά να γιατρεύεις αμαρτίες. Ε.Π.Ε. 34,386 γλυκιά Η…
ΈΝΑΣ μοναχός σ’ ένα Κοινόβιο, αμελής στα πνευματικά, έπεσε βαριά άρρωστος κι ήρθε η ώρα του να πεθάνει. Ο Ηγούμενος κι όλοι οι αδελφοί τον περικυκλώσανε για να του δώσουν θάρρος στις τελευταίες του στιγμές. Παρατήρησαν όμως έκπληκτοι πως ο αδελφός αντίκριζε τον θάνατο με μεγάλη αταραξία και ψυχική γαλήνη.- Παιδί μου, του είπε τότε ο Ηγούμενος, όλοι εδώ ξέρουμε πως δεν ήσουν και τόσο επιμελής στα καθήκοντά σου. Πώς πηγαίνεις με τόσο θάρρος στην άλλη ζωή;- Είναι αλήθεια, Αββά, ψιθύρισε ο ετοιμοθάνατος, πως δεν ήμουν καλός μοναχός. Ένα πράγμα όμως τήρησα με ακρίβεια στην ζωή μου: Δεν κατέκρινα ποτέ…
Πένθος, τίποτε παρά πάνωΑμάρτησες; Να πενθήσεις και σβήνει η αμαρτία. Είναι τόσο κουραστικό αυτό; Δεν σου ζητάω τίποτε άλλο, παρά μόνο να λυπηθείς για την αμαρτία. Ε.Π.Ε. 30,120 δεινόν Ένα ας θεωρούμε κακό, το ν’ αμαρτάνουμε ενώπιον Του. Ε.Π.Ε. 30,182 εμμονή στην αμαρτία Φοβερότερο απ’ την αμαρτία το να παραμένεις στην αμαρτία. Και το φρικτότερο απ’ την πτώση, να προτιμάς να είσαι πεσμένος. Ε.Π.Ε. 30,192 φωτιά, που με δάκρυα σβήνει Να σβήσουμε την πυρκαγιά των αμαρτημάτων, όχι με πολλά νερά, αλλά με λίγα δάκρυα. Είναι μεγάλη η φωτιά της αμαρτίας, αλλά με λίγα δάκρυα σβήνει. Διότι το δάκρυ σβήνει την…
Σελίδα 1 από 22

custom image (2)

img025